Học toán › Giáo viên › Bộ câu đố tổ ong
Dành cho giáo viên tiểu học
Bộ câu đố tổ ong cho lớp học
Bộ câu đố Beequation Kids gồm 24 tổ ong: 12 câu phép cộng trong phạm vi 20 và 12 câu phép nhân, kèm đáp án và gợi ý cho người lớn. Mỗi tổ có năm ô số. Học sinh tìm một số bằng tổng hoặc tích của hai số ở hai ô khác, khoanh kết quả rồi viết phép tính.
Tải bộ câu đố (PDF)Chữ lớn (PDF)Dễ đọc (PDF)
Làm thử một tổ ong
Cho năm số 8, 5, 13, 2, 19. Yêu cầu tìm tổng của hai số ở hai ô khác. Ta có 8 + 5 = 13, nên khoanh 13. Hai ô dùng làm số hạng và ô kết quả là ba ô khác nhau; không lấy một ô hai lần.
Để kiểm nghiệm duy nhất, xét các tổng còn lại: 8 + 2 = 10; 5 + 2 = 7; 13 + 2 = 15; 5 + 13 = 18; 8 + 13 = 21. Các tổng có 19 đều lớn hơn 19 nên không có trong bộ. Không có quan hệ tổng nào khác ngoài 8 + 5 = 13.
Với yêu cầu tìm tích, dùng 3, 4, 12, 7, 19. Phép tính đúng là 3 4 = 12. Nhắc học sinh đọc yêu cầu trước: cùng một nhóm số có thể có quan hệ khác nếu đổi phép tính được phép dùng.
Chọn theo nội dung đang học
Phần cộng trong phạm vi 20 có thể có câu qua chục, nên phù hợp Lớp 2 hoặc học sinh đã học nội dung tương ứng. Lớp 1 có thể bắt đầu bằng bộ số nhỏ do giáo viên chọn, chẳng hạn 2, 3, 5, 7, 9; bộ này có nhiều tổng đúng, vì vậy dùng yêu cầu “tìm một phép cộng đúng” và cùng kiểm.
Phần nhân cần chọn theo bảng đã học. Lớp 2 tập trung bảng 2 và 5; không giao toàn bộ câu nhân chỉ vì tiêu đề nói tiểu học. Lớp 3 dùng bảng 2–9. Học sinh lớn hơn có thể viết phép chia ngược, tìm mọi quan hệ hoặc tạo một bộ có đúng một quan hệ.
Một hoạt động trong lớp
- Viết một tổ ong và đọc luật. Cho mỗi học sinh suy nghĩ riêng trước.
- Học sinh viết phép tính hoặc dùng đồ vật để kiểm hai số đã chọn.
- Trao đổi theo cặp: một em giải thích, một em kiểm; đổi vai ở câu sau.
- Mời hai cách tìm khác nhau: ghép hai số hoặc tìm phần bù từ kết quả dự đoán.
- Kết thúc bằng câu hỏi kiến thức: “Biết tổng và một số hạng thì tìm số còn lại thế nào?”.
Thời gian suy nghĩ do giáo viên điều chỉnh. Không cần cho học sinh thi ai khoanh trước; câu trả lời nhanh có thể che việc chưa kiểm. Nếu dùng đồng hồ như một trò chơi tuỳ chọn, vẫn dành lượt không tính giờ để mọi học sinh giải thích.
Tạo tổ ong của riêng mình
Bắt đầu bằng phép tính đúng, ví dụ 6 + 7 = 13. Thêm hai số khác, chẳng hạn 2 và 19, rồi kiểm các cặp. Bộ này có thêm 6 + 13 = 19, vì vậy chưa có đáp án duy nhất. Nếu mục tiêu là tìm nhiều quan hệ, đó là một bộ dùng được; nếu muốn một quan hệ duy nhất thì phải đổi số.
Một phương án đã kiểm là 8, 5, 13, 2, 19 như ví dụ đầu. Điều quan trọng không phải học sinh chép lại phương án, mà là biết kiểm điều kiện của câu mình tạo. Thầy cô có thể yêu cầu ghi danh sách các cặp hoặc giải thích vì sao một nhóm cặp chắc chắn không thể cho kết quả trong bộ.
Đáp án có sẵn không thay thế việc nghe học sinh. Nếu em tìm một quan hệ khác, kiểm phép tính và điều kiện dùng ô trước khi nhận xét đúng hay sai.
Chia sẻ và điều chỉnh
Phiếu bài tập và bộ câu đố được chia sẻ, điều chỉnh theo CC BY 4.0, ghi công Beequation (beequation.com) và nêu các thay đổi. Thông tin giấy phép: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/. Phạm vi này không bao gồm ứng dụng, trò chơi, tên Beequation, biểu trưng hoặc nhân vật Indie.
Khi có bản in, mở đúng tệp để kiểm chữ tiếng Việt, dấu, số và trang đáp án trước khi phát. Nếu cần thay chữ bằng mô hình, bảng số hoặc hướng dẫn đọc, phối hợp theo nhu cầu học sinh; xem hướng dẫn định dạng tiếp cận.
Thử thách của IndieIndie đưa 6, 7, 42, 11, 19 và yêu cầu tìm tích. Cô ong nên khoanh số nào? Xem lời giải
Khoanh 42 vì 6 7 = 42. Kiểm bằng 42 : 7 = 6. Các cặp số khác không tạo tích có trong bộ.
Không. Một tổ ong trên bảng đủ để học luật và nghe cách tìm. Chỉ tăng số câu khi phù hợp mục tiêu.
Có. Nháp, hình và đồ vật giúp kiểm quan hệ; trò chơi không yêu cầu giữ mọi phép tính trong đầu.
Luyện tập cùng Indie
Trong Beequation Kids, cô ong Indie cùng con tìm phép tính giữa các ô tổ ong. Có gợi ý khi con cần, không quảng cáo và không thu thập dữ liệu về trẻ.